Punikalagina, jeden z głównych polifenoli obecnych w granacie, wzbudza coraz większe zainteresowanie naukowców ze względu na swoje właściwości antyoksydacyjne i przeciwzapalne. Badania sugerują, że związek ten może odgrywać istotną rolę w ochronie organizmu przed rozwojem chorób przewlekłych, choć jego działanie w dużej mierze zależy od przemian zachodzących z udziałem mikrobioty jelitowej.
Granat (Punica granatum) jest jednym z najstarszych, dobrze poznanych owoców, który od tysięcy lat był stosowany w wielu kulturach na całym świecie. Już w starożytności przypisywano mu szczególne znaczenie symboliczne, głównie utożsamiany był z płodnością, obfitością i długowiecznością. Co znajduje jego odzwierciedlenie również we współczesnym zainteresowaniu jego potencjałem prozdrowotnym. Owoce granatu są bogate w związki bioaktywne, takie jak kwasy fenolowe, flawonoidy (antocyjany, proantocyjanidyny, elagotaniny i galotaniny), witaminy, kwasy organiczne (askorbinowy, cytrynowy i jabłkowy), cukry (fruktoza i glukoza) i składniki mineralne. Naukowcy wykazali, że granat ma właściwości przeciwzapalne, antyoksydacyjne, neuroprotekcyjne, kardioprotekcyjne, przeciwdrobnoustrojowe i przeciwnowotworowe, które mogą być wykorzystane w leczeniu klinicznym.
W ostatnich latach granat zyskał szczególną uwagę naukowców ze względu na obecność bioaktywnych związków polifenolowych, w tym przede wszystkim punikalaginy, elagitaniny o silnych właściwościach antyoksydacyjnych. To właśnie ten związek uznawany jest za jeden z kluczowych czynników odpowiadających za działanie biologiczne granatu.
Granat zawiera w swoim składzie wiele cennych związków, które znajdują się w różnych częściach anatomicznych owocu: skórce, nasionach lub osnówce. Istotnym składnikiem owocu jest sok, który może być pozyskany z osnówki bądź też z całego owocu. Ma to szczególne znaczenie w kontekście zawartości punikalaginy, jej najwyższe stężenia występują w skórce i osnówce owocu. W związku z tym sposób pozyskiwania soku oraz wykorzystane części owocu mogą istotnie wpływać nie tylko na ogólny skład chemiczny i właściwości biologiczne produktu, ale również na zawartość punikalaginy. Soki otrzymywane z całego owocu, obejmujące również skórkę, mogą charakteryzować się wyższą zawartością tego związku w porównaniu do soków pozyskiwanych wyłącznie z osnówki. Na ostateczny skład chemiczny granatu w tym zawartość punikalaginy ma wpływ wiele czynników, wśród których do najważniejszych zalicza się: odmianę, warunki uprawy, klimat, dojrzałość i sposób przechowywania.
Elagitaniny jest to grupa bioaktywnych polifenoli występujących w różnych produktach roślinnych, w tym w owocach granatu, ale nie tylko. Występuje również w truskawkach, malinach, orzechach włoskich czy migdałach. Jednak to właśnie granat uznawany jest za jedno z najbogatszych źródeł tych związków. Elagitaniny są szeroko badane ze względu na swoje właściwości biologiczne, w tym potencjalne działanie przeciwnowotworowe, szczególnie w kontekście nowotworów hormonozależnych, takich jak np. rak prostaty czy rak jajników.
Punikalagina uznawana jest za jeden z głównych czynników odpowiadających za wysoką aktywność antyoksydacyjną granatu. Badania wskazują, że punikalagina wykazuje szerokie spektrum działania biologicznego, obejmujące właściwości antyoksydacyjne, przeciwzapalne, przeciwdrobnoustrojowe oraz przeciwwirusowe. W warunkach in vitro oraz in vivo wykazano również jej potencjał przeciwnowotworowy wobec różnych linii komórek nowotworowych, w tym raka jelita grubego, jajnika, prostaty oraz płuc. Dzięki zdolności do neutralizacji reaktywnych form tlenu oraz modulowania szlaków zapalnych punikalagina może odgrywać istotną rolę w ochronie układu sercowo-naczyniowego, wspieraniu funkcji układu moczowego oraz utrzymaniu prawidłowego functioning układu nerwowego.
Punikalagina, jeden z głównych polifenoli obecnych w granacie, wzbudza coraz większe zainteresowanie naukowców ze względu na swoje właściwości antyoksydacyjne i przeciwzapalne. Badania sugerują, że związek ten może odgrywać istotną rolę w ochronie organizmu przed rozwojem chorób przewlekłych, choć jego działanie w dużej mierze zależy od przemian zachodzących z udziałem mikrobioty jelitowej.
Pełna treść artykułu, wraz z załącznikami do pobrania, dostępna jest dla prenumeratorów czasopisma, po zalogowaniu się.
Choć markery nowotworowe nie służą do samodzielnego rozpoznawania choroby nowotworowej, ich znajomość staje się coraz ważniejsza także w praktyce dietetyka klinicznego pracującego z pacjentem onkologicznym. Warto jednak pamiętać, że markery nowotworowe mają liczne ograniczenia diagnostyczne, a ich wyniki zawsze wymagają interpretacji w kontekście całego obrazu klinicznego pacjenta.
Dieta Portfolio to jeden z najlepiej przebadanych modeli żywieniowych stosowanych w terapii zaburzeń lipidowych. Opiera się na połączeniu składników o udokumentowanym działaniu hipocholesterolemicznym, takich jak błonnik rozpuszczalny, białko roślinne, orzechy i sterole roślinne. Badania pokazują, że odpowiednio wdrożona może skutecznie obniżać stężenie cholesterolu LDL oraz wspierać profilaktykę chorób sercowo-naczyniowych.
Hiperglikemia w ciąży nie kończy się wraz z porodem – jej skutki mogą wpływać na zdrowie matki i dziecka przez całe życie. Coraz więcej badań pokazuje, że nawet łagodne zaburzenia gospodarki węglowodanowej w okresie prenatalnym programują metabolizm płodu, zwiększając ryzyko otyłości, cukrzycy typu 2 czy chorób sercowo- -naczyniowych w przyszłości. Cukrzyca ciążowa staje się więc nie tylko problemem położniczym, lecz także wyzwaniem zdrowia publicznego o wymiarze międzypokoleniowym.
