W czerwcu 2026 r. światło dzienne ujrzała aktualizacja zaleceń klinicznych dotyczących postępowania u chorych na otyłość. Nowe stanowisko jest dwukrotnie obszerniejsze od swojej poprzedniej edycji opublikowanej w 2024 roku, liczba rozdziałów wzrosła z 16 do 21, a zmiany nie mają charakteru wyłącznie redakcyjnego – dotyczą bowiem takich kwestii, jak sposób rozpoznawania choroby czy definiowania celów terapeutycznych. Poniższy artykuł ma za zadanie w telegraficznym skrócie streścić najważniejsze założenia najnowszych zaleceń oraz zestawić je z rekomendacjami z roku 2024, ze szczególnym uwzględnieniem elementów istotnych w codziennej praktyce klinicznej.
Choroba otyłościowa jest przewlekłą chorobą o złożonym podłożu, której konsekwencje wykraczają daleko poza nadmierne nagromadzenie tkanki tłuszczowej. Wraz ze zwiększaniem się jej ilości, szczególnie w obszarze trzewnym, zmienia się jej funkcjonowanie metaboliczne i hormonalne. Powiększające się adipocyty mogą być gorzej zaopatrywane w tlen, nasila się stres oksydacyjny, a do tkanki tłuszczowej napływają komórki układu odpornościowego. Towarzyszy temu zwiększone wytwarzanie mediatorów prozapalnych, które mogą podtrzymywać przewlekły stan zapalny o niewielkim nasileniu. Z czasem proces ten może sprzyjać rozwojowi insulinooporności, zaburzeń gospodarki lipidowej i powikłań sercowo-naczyniowych.
Właśnie dlatego w terapii żywieniowej choroby otyłościowej coraz większą uwagę zwraca się nie tylko na wartość energetyczną diety, ale również na jej jakość oraz obecność składników mogących wpływać na zaburzenia metaboliczne. Wśród nich ważne miejsce zajmują długołańcuchowe wielonienasycone kwasy tłuszczowe omega-3, przede wszystkim kwas eikozapentaenowy (EPA) i dokozaheksaenowy (DHA). Ich znaczenie wiąże się m.in. z wpływem na gospodarkę lipidową i procesy zapalne. Szczególnie dobrze udokumentowane jest działanie obniżające stężenie triglicerydów, istotne również w kontekście ryzyka sercowo-naczyniowego.
Kwasy omega-3, przede wszystkim EPA i DHA, od lat są przedmiotem badań w kontekście gospodarki lipidowej, stanu zapalnego i ryzyka sercowo-naczyniowego. W chorobie otyłościowej zainteresowanie nimi jest szczególne, jednak wyniki badań nie są jednoznaczne dla wszystkich parametrów metabolicznych. Co obecnie wiadomo o ich wpływie na triglicerydy, procesy zapalne, funkcjonowanie mięśni i inne aspekty zdrowia osób z otyłością oraz na co zwrócić uwagę przy wyborze preparatu?
