Posłuchaj wersji audio artykułu
Selen uczestniczy w procesach istotnych dla prawidłowego funkcjonowania mięśnia sercowego i naczyń, m.in. poprzez działanie zależnych od niego selenoprotein. Badania wskazują na związek niedostatecznego zaopatrzenia w ten pierwiastek z wybranymi problemami sercowo-naczyniowymi, jednak wyniki badań interwencyjnych wymagają ostrożnej interpretacji.
Choroby sercowo-naczyniowe mają złożoną etiologię, a ich profilaktyka opiera się przede wszystkim na kontroli dobrze poznanych czynników ryzyka: ciśnienia tętniczego, zaburzeń lipidowych i gospodarki węglowodanowej, masy ciała, aktywności fizycznej czy palenia tytoniu. Coraz więcej uwagi poświęca się jednak również składnikom odżywczym uczestniczącym w procesach istotnych dla prawidłowego funkcjonowania mięśnia sercowego i naczyń. Jednym z nich jest selen.
Znaczenie tego pierwiastka wynika przede wszystkim z jego obecności w selenoproteinach. W organizmie człowieka zidentyfikowano 25 takich białek, pełniących funkcje związane m.in. z regulacją równowagi oksydacyjno-redukcyjnej, metabolizmem hormonów tarczycy, odpowiedzią zapalną i funkcjonowaniem komórki¹. Dla serca, którego praca wiąże się z bardzo dużym zapotrzebowaniem energetycznym, szczególnie istotne są mechanizmy pozwalające kontrolować stres oksydacyjny.
Szczególnie interesujących danych dostarczyły badania pacjentów z niewydolnością serca, u których zaburzenia stanu odżywienia i niedobory mikroskładników mogą współistnieć z postępem choroby.
Selen uczestniczy w procesach istotnych dla prawidłowego funkcjonowania mięśnia sercowego i naczyń, m.in. poprzez działanie zależnych od niego selenoprotein. Badania wskazują na związek niedostatecznego zaopatrzenia w ten pierwiastek z wybranymi problemami sercowo-naczyniowymi, jednak wyniki badań interwencyjnych wymagają ostrożnej interpretacji.
Pełna treść artykułu, wraz z załącznikami do pobrania, dostępna jest dla prenumeratorów czasopisma, po zalogowaniu się.
Dieta bezglutenowa jest podstawą leczenia celiakii, a jej wpływ na funkcję wątroby został dobrze udokumentowany u pacjentów z podwyższoną aktywnością aminotransferaz i współwystępującą celiakią. Coraz częściej analizuje się jednak możliwe związki między glutenem, osią jelito–wątroba a takimi schorzeniami jak MASLD czy autoimmunologiczne choroby wątroby.
W czerwcu 2026 r. światło dzienne ujrzała aktualizacja zaleceń klinicznych dotyczących postępowania u chorych na otyłość. Nowe stanowisko jest dwukrotnie obszerniejsze od swojej poprzedniej edycji opublikowanej w 2024 roku, liczba rozdziałów wzrosła z 16 do 21, a zmiany nie mają charakteru wyłącznie redakcyjnego – dotyczą bowiem takich kwestii, jak sposób rozpoznawania choroby czy definiowania celów terapeutycznych. Poniższy artykuł ma za zadanie w telegraficznym skrócie streścić najważniejsze założenia najnowszych zaleceń oraz zestawić je z rekomendacjami z roku 2024, ze szczególnym uwzględnieniem elementów istotnych w codziennej praktyce klinicznej.
Polskie Towarzystwo Dietetyki opracowało stanowisko naukowe dotyczące żywienia osób z otyłością leczonych agonistami receptora GLP-1 (np. semaglutyd) i podwójnymi agonistami GIP/GLP-1 (tirzepatyd). Dokument zawiera 21 stanowisk i ma jedno przesłanie: lek zmniejsza apetyt, ale nie dba o jakość tego, co pacjent je – to zadanie dietetyka.
