We wrześniu 2026 roku opublikowano pierwsze polskie wytyczne dotyczące diagnostyki, leczenia i monitorowania celiakii u dorosłych. Dokument porządkuje najważniejsze zasady postępowania z pacjentem, uwzględniając m.in. aktualne europejskie standardy ESsCD oraz znaczenie kompleksowej opieki dietetycznej.
SYSTEMY DO CIĄGŁEGO MONITOROWANIA GLIKEMII
Monitorowanie stężenia glukozy we krwi w warunkach domowych stało się realne pod koniec lat 70. XX wieku, kiedy do obrotu dopuszczone zostały pierwsze glukometry, umożliwiające samodzielne wykonywanie pomiarów. Pierwszy prototyp przenośnego czujnika CGM został wprowadzony w 1999 roku. Od tego czasu urządzenia te ewoluowały w szybkim tempie. W ostatnich latach kontrolowanie poziomu glukozy we krwi zostało zrewolucjonizowane przez rozwój czujników ciągłego monitorowania glikemii, tj. przenośnych urządzeń o charakterze nieinwazyjnym/minimalnie inwazyjnym, które dokonują pomiarów w sposób niemal ciągły (1–5-minutowy okres pobierania próbek) przez kilka kolejnych dni/tygodni. Obecnie urządzenia CGM zawierają szereg funkcji, które mogą usprawnić podejmowanie decyzji dotyczących działań terapeutycznych, np. spożywania przekąsek w celu zrównoważenia hipoglikemii, jak również przyjmowania leków lub podejmowania ćwiczeń ruchowych w radzeniu sobie z hiperglikemią (Cappon i wsp. 2017).
Ciągłe monitorowanie glikemii (continuous glucose monitoring, CGM) to technologia umożliwiająca niemal nieprzerwany pomiar stężenia glukozy w płynie śródmiąższowym (tkankowym). Sensor umieszczany podskórnie dokonuje pomiarów co kilka minut, dzięki czemu możliwe jest śledzenie dobowych poziomów glikemii oraz reakcji glikemicznej organizmu w odpowiedzi na posiłki, aktywność fizyczną, stres czy sen. Pierwotnymi wskazaniami do CGM były cukrzyca typu 1, cukrzyca typu 2, hipoglikemia reaktywna oraz cukrzyca ciążowa. Obecnie technika ta jest szeroko stosowania także poza diabetologią, m.in. jako narzędzie do monitorowania stanu zdrowia czy personalizacji dietoterapii.
